Innovatieprogramma Nooit meer reorganiseren - Halfjaarbericht 2018

Het innovatieprogramma Nooit meer reorganiseren is in 2018 zijn tweede jaar ingegaan. De financiering vanuit de UBR Innovatieagenda is gestopt en de activiteiten gaan over naar de reguliere dienstverlening van EC O&P. Waar staan we nu, wat heeft het programma al opgeleverd en wat hebben we dit najaar nog in petto?

Terugblik

Ontmoeting Nederland-Vlaanderen

Op 16 maart 2018 was een ontmoeting met de Vlamingen over ‘de wendbare overheid’. Aan Vlaamse zijde betrof het deelnemers aan de leergang Netwerkleiderschap, een aantal hooggeplaatste ambtenaren op niveau van de diverse bestuurslagen in België. Aan onze zijde betrof het een zeer gevarieerd gezelschap rondom de verschillende factoren die bijdragen aan wendbaarheid. Steven Burgmeijer (destijds van het Openbaar Ministerie) verzorgde een inleiding over de Nederlandse overheid. In vier subgroepen is een zogenoemde Theory of Change opgesteld: een redeneerlijn waarlangs we tot een wendbare overheid denken te kunnen komen. In totaal namen ongeveer 50 deelnemers deel aan de zeer geanimeerde bijeenkomst.
Meer informatie over deze bijeenkomst is beschikbaar bij EC O&P.

katja en renate nooit meer reorganiseren

Directeur van EC O&P Katja van den Berge (links) en programmamanager Renate Beckers.

Inter-company Leerwerkplaats

In 2018 organiseert EC O&P de eerste editie van de inter-company Leerwerkplaats over anders organiseren en veranderen. Van januari tot en met april hebben 27 deelnemers uit 17 (rijks)overheidsorganisaties, waaronder de gemeente Amsterdam, met Jaap van ’t Hek en Leike van Oss een stevige basis gelegd op de veranderkunde. Van mei tot en met december gaan 25 deelnemers uit 16 organisaties (met een mix aan oude en nieuwe deelnemers, waaronder nu ook de Provincie Gelderland) verder met diagnosticeren en interveniëren in hun organisatiebrede ontwikkeltrajecten. Dit keer vanuit vijf invalshoeken: lerend organiseren (André Wierdsma), zelfsturing (geïnspireerd door Laloux), verwaarloosde organisaties (Joost Kampen), systeemdenken (Jaap Schaveling) en anders vasthouden c.q. werken vanuit de bedoeling (Wouter Hart).
Zie ook dit nieuwsbericht over de Leerwerkplaats.

Procesontwerp O&F in een sprint

De gedachte onder deze deelopdracht is op 21 en 26 juni 2018 gepitcht tijdens de P&O-dagen Rijk. Het gesprek verliep in drie stappen: onze huidige ervaringen met klassiek reorganiseren, een verkenning van een aantal nieuwe procesbenaderingen (waaronder de large scale interventie Future Search) en de vraag wat we van wie nodig hebben om naar de nieuwe aanpak te bewegen, met behoud van de krachten van het huidige. Helaas is er (nog) geen organisatie die met Future Search (of een aanpak daarop lijkend) een klassiek reorganisatieproces anders wil aanpakken. Ondertussen bekijken we of we deze aanpak, of de onderliggende principes, kunnen toepassen in andere opdrachten binnen EC O&P.
Meer informatie over de Future Search-methode is beschikbaar bij EC O&P.    

Centrale plaatsing als flexibel organisatiemodel

In samenwerking met collega’s van het Interdepartementaal Netwerk Organisatieontwikkeling Rijk (INOR) is bij de kerndepartementen van EZK, OCW, I&W en BZK verkend waar je allemaal op moet letten als je op centrale plaatsing overgaat. En hoe je het proces richting flexibel organiseren zou kunnen vormgeven. Deze verkenning heeft geleid tot twee documenten met theoretische informatie over centrale plaatsing als flexibel organisatiemodel. Op 4 juni 2018 hebben we in een tripartite sessie met collega’s van DGOO, RWS, Belastingdienst en EC O&P besproken hoe we van dit materiaal tot praktisch toepasbaar instrumentarium kunnen komen. De aandacht voor flexibel organiseren is vervolgens geadopteerd door DGOO (met een project start-up in de INOR op 28 juni) en door RWS (organiseert op 9 augustus een brainstormsessie aar aanleiding van een inventarisatie/uitwerking van de diverse flexibele organiseervormen die momenteel gehanteerd worden in Nederland).
Genoemde twee documenten zijn beschikbaar bij EC O&P.

Effect van reorganiseren onderzocht bij Defensie

Op 9 juli 2018 organiseerde de Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht een terugkomsessie met vertegenwoordigers van zeggenschap, medezeggenschap en beleid/advies. Dit ging over het onderzoek dat zij binnen Defensie hebben uitgevoerd over klassiek reorganiseren binnen Defensie, de negatieve effecten daarvan en de lijnen waarlangs Defensie hierin verbetering kan aanbrengen. Het onderzoeksrapport, waarin Nooit meer reorganiseren als inspiratiebron is vermeld in het nawoord, is aangeboden aan en omarmd door de minister van Defensie. Doel van de sessie op 9 juli was om kennis uit te wisselen over hoe Defensie en Rijk vormgeven aan anders organiseren en veranderen. Het 4-fasenmodel voor hoe organisaties leren bleek bruikbare handvatten te geven.  
Het rapport van de Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht is beschikbaar bij EC O&P. 

Mid Summer Meet over Opgavegericht werken

Op 19 juli 2018 organiseerde Renate Beckers vanuit Nooit meer reorganiseren met Marjolijn Grijns vanuit Wendbaar J&V (tevens auteur van het boek over sociale innovatie ‘Alle mens aan dek’) een rijksbrede bijeenkomst over Opgavegericht werken. Wat gestart was als een spontaan intermezzo tussen twee Leerwerkplaatsbijeenkomsten, bleek een groot succes. In korte tijd zat het event, met zes workshops en een kleine 60 deelnemers, helemaal vol. Het thema sloeg aan en was mogelijk vooral zo interessant omdat het (eindelijk) een antwoord geeft op de vraag: nooit meer reorganiseren, maar wat dan wél? In de LinkedIn-groep van Nooit meer reorganiseren worden de vier pijlers onder Opgavegericht werken nader uitgewerkt.
Meer informatie over deze bijeenkomst is beschikbaar bij EC O&P.

Vooruitblik

De Inter-company Leerwerkplaats gaat verder

In de tweede helft van 2018 zijn er nog bijeenkomsten op 13 september, 1 november en 13 december. De ambitie van het programma is om de Leerwerkplaatsgroep een professioneel netwerk van mensen en organisaties te laten zijn, dat de beweging binnen het Rijk naar realisatie van de visie van de SG’en op de wendbare en innovatieve rijksoverheid op gang brengt en kan dragen. Idee is dat deelnemers elkaar ook opzoeken tussen de bijeenkomsten door. Zo hebben we in feite nog een (klein) half jaar te gaan, waarbij dan ook nog steeds nieuwe organisaties kunnen aansluiten (deadline 1 september). De bijeenkomst op 13 december is onder meer bedoeld om de ervaringen met de Leerwerkplaats in 2018 te evalueren, en te bepalen of en hoe deze formule ook voor 2019 en verder nuttig is.
Aanmelden voor de Leerwerkplaats kan tot 1 september 2018 bij renate.beckers@rijksoverheid.nl.  

Autumn Meet over Opgavegericht werken

Vanwege het grote enthousiasme voor de Meet op 19 juli, waar lang niet iedereen bij aanwezig kon zijn, wordt de Meet vervolgd op donderdag 11 oktober 2018. Het thema en de opzet zijn hetzelfde, maar we bieden nieuwe workshops en verwachten (deels) nieuwe deelnemers. In de workshops worden casussen besproken van organisaties die opgavegericht werken, of kennis gedeeld over de onderliggende thema’s talentmanagement, inspirerend leidinggeven, flexibel organiseren en co-creatie. Voor de workshops hebben we al een aantal interessante toezeggingen (we kunnen gaan tot acht workshops) en al behoorlijk wat collega’s hebben zich gemeld in de ‘voorinschrijving’ (er is plek voor maximaal 80 deelnemers).
Aanmelden voor de Autumn Meet kan bij renate.beckers@rijksoverheid.nl. Het aantal plaatsen is beperkt. Toelating gebeurt op chronologische volgorde.

Innovatiefestival P&O-Rijk

Op 1 november 2018 organiseert DGOO het Innovatiefestival P&O-Rijk. Vanuit Nooit meer reorganiseren staat het thema medewerkersparticipatie bij organisatieontwikkeling op het programma. Omdat deze datum samenvalt met een Leerwerkplaatsbijeenkomst, zal Bob Vermaak van eDemocracy (eigenaar van de Participatie-app en het Medewerkers Participatie Onderzoek (MPO)) de honneurs waarnemen.
Aanmelden voor het Innovatiefestival P&O-Rijk kan via info@hrinnovatierijk.nl.

Meer informatie

Voor meer informatie over activiteiten en resultaten in het kader van Nooit meer reorganiseren kunt u terecht bij programmamanager Renate Beckers van EC O&P. Zij is te bereiken op renate.beckers@rijksoverheid.nl.
Overheidscollega’s die in hun werk actief zijn op het gebied van anders organiseren of veranderen zijn welkom om lid te worden van de LinkedIn-groep Nooit meer reorganiseren.