'Met dit portaal willen we slachtoffers ontlasten in een moeilijke tijd'

Stel: je wordt onverhoopt slachtoffer van een misdrijf. Vanaf het moment dat je aangifte doet, kom je terecht in een traject waarin je te maken krijgt met verschillende organisaties uit het justitie- en veiligheidsdomein. Er komen veel “stukjes” informatie op je af die samen de strafzaak vormen, maar voor jou als slachtoffer soms onoverzichtelijk kunnen zijn. Daar moest verandering in komen, vonden betrokken organisaties en de regering, en dus is in 2017 het project Ketenbreed Slachtofferportaal opgestart. Daan Otten van I-Interim Rijk is de project-/programmamanager en vertelt over zijn opdracht bij het Directoraat-Generaal Straffen en Beschermen (DGSenB).

Wat is de achtergrond van dit programma?

‘Eigenlijk is het in Nederland altijd zo geweest dat daders van misdrijven een sterkere informatiepositie in het strafproces hebben dan slachtoffers. Hun rechten en het proces zijn voor hen duidelijk. Op een heldere wijze worden zij over hun zaak op de hoogte gehouden, terwijl slachtoffers meer moeite moeten doen en hun informatie van alle kanten zelf bij elkaar moeten sprokkelen en bijhouden. Het laatste decennium is meer aandacht voor slachtoffers gekomen, onder andere met het programma ‘Recht doen aan Slachtoffers’. Er wordt steeds meer vanuit het slachtoffer gedacht: wat heeft hij of zij nodig? En hoe kan de overheid daar optimaal in ondersteunen? Hieruit is onder andere het initiatief voor een ketenbreed slachtofferportaal ontstaan. In dit online portaal wordt de zaakinformatie van alle partijen waar een slachtoffer mee te maken krijgt, gebundeld op één overzichtelijke tijdlijn. DGSenB werkt hiervoor samen met de ketenpartners Politie, Openbaar Ministerie, Schadefonds Geweldsmisdrijven, het Centraal Justitieel Incassobureau en Slachtofferhulp Nederland.’

'Het is aan ons om er een plek van te maken die voor iedereen van toegevoegde waarde is, begrijpelijk én gebruiksvriendelijk'

Hoe zit het programma in elkaar?

‘Ik werk met een klein kernteam. Hierin zit een product owner, een projectsecretaris en een communicatieadviseur. Daarbij is er een expertgroep met businessvertegenwoordigers van de betrokken ketenpartners, aangevuld met onze leveranciers: ICTU en Justid. Onder het programma “hangen” vijf projecten, voor iedere ketenpartner één. Die projecten zijn er op gericht om te zorgen dat hun specifieke deel van de benodigde informatie uit de bestaande bronsystemen van het strafproces wordt gehaald en op de juiste wijze richting het portaal kan worden verstuurd. We ontwikkelen Agile en betrekken actief burgers en slachtoffers voor hun feedback. Een eerste release staat gepland aan het einde van 2019, dat is ook beloofd aan de minister. We stellen het portaal op dat moment beschikbaar aan een kleine groep, zo’n 100 slachtoffers, die het portaal kunnen gebruiken en feedback gaan geven. Daar bouwen we dan weer op verder, richting een bredere groep van 200.000 personen. Eind 2020 doen we een tweede release en dan moet er een gebruiksvriendelijk, veilig en duurzaam slachtofferportaal staan voor alle Nederlanders die slachtoffer worden van een misdrijf.’

Daan otten

Daan Otten, programmamanager bij I-Interim Rijk.

Waarin zit de grootste uitdaging?

‘Er gaan op termijn natuurlijk veel mensen gebruikmaken van het portaal, met allemaal verschillende achtergronden, niveaus en behoeftes. Het is aan ons om er een plek van te maken die voor iedereen van toegevoegde waarde is, begrijpelijk én gebruiksvriendelijk. Met dit portaal willen we slachtoffers ontlasten in een moeilijke tijd, vanuit de 1-overheidsgedachte. Dat is de voorkant. Aan de achterkant is het een uitdaging om op een veilige manier de juiste informatie van de vijf ketenpartners te identificeren, te versturen en te bundelen. Systemen uit het strafproces worden daar nu op aangepast. Ik bewaak de voortgang en de grote lijn en zorg voor het borgen van doorontwikkelingsmogelijkheden en de duurzaamheid van de techniek. Daarnaast coördineer ik grotendeels de samenwerking tussen de ketenpartners tijdens de bouw en na de ingebruikname.’

'Dit portaal is een goede katalysator voor de juiste discussie'

Bij welk resultaat word jij écht blij?

‘Ik word echt blij als een slachtoffer straks aangeeft dat hij of zij met hulp van dit portaal beter wordt geïnformeerd; dat het hen écht helpt. Qua programma kunnen we tevreden zijn als de tweede release heeft plaatsgevonden en het dusdanig in de staande organisaties is belegd dat de continuïteit geborgd is. Dat betekent ook dat er een visie en een streefbeeld ligt voor het gezamenlijk informeren van slachtoffers. Dit portaal is een goede katalysator voor de juiste discussie. Wat mij sinds de start van dit programma al enorm positief stemt, is de grote motivatie en het lef van de betrokken partijen om dit complexe project tot een goed einde te brengen. De zorgvuldigheid waarmee gewerkt wordt, met altijd het belang van de slachtoffers als eindgebruikers voorop is bijzonder om te zien. Er zijn onderweg misschien wel duizend redenen geweest om te zeggen: dit doen we niet meer, we stoppen. Maar we zijn die hobbels niet uit de weg gegaan, waardoor er nu een basis staat voor een portaal om echt trots op te zijn!'

Opdrachtgever: 'Belangrijke stap'

Daniel Palomo van Es is Hoofd Slachtofferbeleid en Plaatsvervangend Directeur Beschermen, Aanpakken en Voorkomen bij DGSenB. Als opdrachtgever van dit programma vertelt hij over de noodzaak en de samenwerking met I-Interim Rijk:  ‘Een van de belangrijkste rechten van slachtoffers is het recht op informatie. Met het ketenbrede slachtofferportaal nemen we een belangrijke stap om slachtoffers van misdrijven overzicht te bieden in de zaak waar zij bij betrokken zijn. Voor dit programma heb ik heel bewust voor een samenwerking met I-Interim Rijk gekozen. Ik heb in een aantal eerdere trajecten ook al goede ervaringen met hun project- en programmamanagers gehad.’

Hoort bij